Бесік – ұлттың ұясы. Қазақ бесігі бар үйде береке бар, нығмет бар, періште бар, құрмет бар» деп бекер айтпаған. Бұрнағы замандарда бесігі бар үйге төре де басын иіп кіретін болған екен. «Береке енсін десең есігіңе, Құрметпен қарайлағын бесігіңе» дейтін қазақ үшін бесік тек нәрестені жатқызатын орын ғана емес, ол – ұлттың рухы, тәрбиенің бастауы, ұрпаққа […]
Метка: ата-ана
Қалжа – тағам ғана емес, тәрбие институты
Қазақ халқының дәстүрлі мәдениетінде ұлттың өміршеңдігін сақтаған құндылықтардың бірі – ана мен балаға деген ерекше қамқорлық. Соның айқын көрінісі – қалжа беру дәстүрі. Көпшілік қалжаны босанған әйелге сойылатын қой деп қана түсінеді. Алайда этнографиялық тұрғыдан қарағанда, қалжа – жай ғана тағам емес, ол ана денсаулығын қалпына келтіруге, ұрпақтың амандығын қамтамасыз етуге бағытталған әлеуметтік әрі медициналық […]
«Ұят боладыны» үйретуден жалықпаңыз
Тыйым – халықтың ақыл-кеңес беріп, үлгі-өнеге көрсетудегі тәрбие құралдарының бірі. Ғұлама ғалым Әл-Фараби айтқан «Адамға бірінші білім емес, тәрбие берілуі керек, тәрбиесіз берілген білім – адамзаттың қас жауы» деген сөздеріне қазақтың тыйым сөздері толық мысал бола алады. «Қайық білмегенін кемеден сұрайды, халық білмегенін көнеден сұрайды» деген нақылды негізге алып, әжелерімізден естігенімізді оқырманға жеткізе білсек деген […]
САУ ҰРПАҚ – КЕМЕЛ КЕЛЕШЕК КЕПІЛІ
Репродуктивті денсаулықты сақтау дегеніміз — сау ұрпақты көбейту функциясын қалпына келтіруге және сақтауға көмектесетін шаралар. Мұндай шараларға мыналар жатады: салауатты өмір салтын ұстану және жаман әдеттерден бас тарту; жыныстық өмір ережелерін сақтау; жүйелі түрде тест тапсыру және жыныс жүйесінің саулығын бақылау; демалыс пен еңбек арақатынасын сақтау, стресстен аулақ болу және қалыпты психоэмоционалды күйде болу. «Денсаулық» […]
Баланың тұсауын кімге кестіріп жүрсіз?
Бүгінде халқымыздың бабадан мұра боп жеткен өнегелі салт-дәстүрлерінің көбі өзіміз танымастай өзгеріске ұшырауда. Көп адам олардың түпкі мәніне зер салмай, үйреншікті, жаттанды болғандарын кәдеге жаратып жүр. Осы жағы ойландырады. Мұндай келеңсіздіктерге жол бермес үшін жүрген жерімізде, ақпарат құралдарында, әлеуметтік желілерде бұған қатысты танымдық деректерді жиірек айтып, жариялап тұрған дұрыс болар еді. Мысалы, қазіргі күндері халқымыздың […]
Тірі қарым-қатынастың «табыты»
Қазіргі қоғамдағы ең үлкен қасірет — өз отбасыңдағы адамдардан желідегі бейтаныс жанның жақын болуы. Біз бір шаңырақ астында, бір дастарқан басында отырып, бір-бірімізге жүзімізге емес, смартфонның суық экранына үңілеміз. Бұл — жай ғана әдет емес, бұл — адамдық қасиеттерді, жылулықты, шынайы мейірімді жұтып жатқан виртуалды «қара құрдым». Отбасылық құндылықтардың құлдырауы дәл осы жерден басталады: […]





