Бүгінде әлемнің көптеген елдерін ыстық «қуырып» тұр. Ал жазда климаты ыстық саналатын біздің өңірдің алдағы күн райы қандай болмақ? Бұған қатысты «Қазгидромет» ауа райын болжау орталығының филиалынан төмендегідей болжамдар алдық. Бұл айда Оңтүстік өңірге ылғал түсуі қалыптағыдан төмен болады. Бірінші онкүндік аздап жаңбырлы болды. Енді жаңбыр үшінші онкүндіктің соңына қарай ғана жаумақ. Екінші онкүндікте және […]
Біле жүріңіз
ТАСКЕШУДЕГІ БАНАН БАҒЫН КӨРІҢІЗ!
«Банан Қазақстанда өсе ме?» Осы сұрақты естігенде көпшілік таңырқайтыны анық. Себебі банан десе көз алдымызға тропикалық ормандар, жылы климат пен мұхит жағалауындағы елдер елестейді. Ал дәл осындай экзотикалық жемістің Қазақстанда өсірілетінін көп адам біле бермейді. Осы қызығушылықтың жетегінде мен Шымкент қаласының маңындағы Таскешу ауылында орналасқан банан бағына арнайы барып, оның тыныс-тіршілігімен танысып қайттым. Бұл сапар […]
Кенеден қорғанып жүріңіз
К онго-Қырым қанды қызбасы — аса қауіпті жұқпалы ауру. Көктем, жаз, күз айларында кездесетін бұл аурудың тасымалдаушысы — қарапайым кене. Кейбір кенелердің ағзасында осы ауруды тарататын вирустар сақталады. Кенелер адамға мал жайғау, малды сауу, сыртта бақша егу, отын-шөп дайындау, табиғатта демалу, тағы сол сияқты жағдайларда жабысады. Ауру қоздырғышы — вирустар адам ағзасына трансмиссивтік жолмен – […]
«Есің кетсе, ешкі жи…»
«…Ешкі жиып, есің жи» демекші, өсімталдығын, сүтінің сұранысқа ие екенін білетін кей азаматтар бүгінде ешкі өсіруді кәсіпке айналдырған. Бірден 7 лақ туған Ешкілер көбінше кемінде егіз туады. Үш, бес лақты қатар туатындары да болады. Таяуда Ресейде бір ешкі бірден 7 лақ туыпты. Бәрі де аман. Әлемдік статистика деректеріне сенсек, бүгінде дүние жүзінде 1 миллиард 200 […]
Кенеден келер кесел көп
Жаз айлары табиғат аясында демалып, серуен құрып, шомылуға ең қолайлы кезең. Алайда дәл осы уақытта адам денсаулығына қауіп төндіретін жәндіктердің бірі – кене ерекше белсенді болады. Көпшілік кенені қарапайым жәндік деп қабылдағанымен, оның шағуы ауыр жұқпалы ауруларға әкеледі. Кене көбінесе орман, дала, шалғынды, ылғалды аймақтарда, әсіресе шөп пен бұта арасында тіршілік етеді. Кененің қауіптілігі – […]
КҮН ТОҚЫРАУЫН ТИІМДІ ПАЙДАЛАНЫҢЫЗ
Алдағы 21 маусым күні сағат 14.24-те Жердің біз өмір сүріп жатқан Солтүстік жарты шарында жазғы күннің тоқырауы басталады. 21-22 маусым жылдың ең ұзақ күндері болады. Еліміздің әр аумақтарында күндізгі уақыт 15-17 сағат аралығын құрайтын болады. Сосын ақырындап түнгі мезгілдің уақыты ұзара бастайды. Күндізгі уақыттың ұзаруы адамға жайлы әсер ететіні белгілі. Ағзада «қуаныш гормоны» — серотонин […]
МАТРОСОВТЫҢ ОРНЫНА — БАЙМАҒАМБЕТОВ…
Шымкентте Ұлы Отан соғысы кезінде жаудың пулеметін өз кеудесімен жапқан батыр Александр Матросов атындағы көше бар. Ал дәл осындай ерлік жасаған қандастарымыздың атында неге көше жоқ? Мәселен, Сұлтан Баймағамбетов, Сабалақ Оразалинов, Сүндетқали Сейтқалиев, Иманғали Балтабанов, Боран Нысанбаев, Ақәділ Сухамбаевтар осы ерлікті қайталаған. Батырдан батырды бөлмейміз, әрине. Дегенмен «бізге А.Матросовтан гөрі өз қандастарымыз жақын емес пе?» […]
ТІСІҢІЗ БҮЛІНСЕ, ІШІҢІЗ ДЕ БҮЛІНЕДІ
Аптап ыстық күндерде мұздай су іше салатынымыз бар. Мұның ішкі ағазамен қатар тіске де қатерлі екенін білеміз бе? Өзімізше тіс ауруын дертке санамаймыз. Ал басыңызға түссе, ауру атаулының «көкесі» сол екен дерсіз. Жуырда кенеттен тіс ауырып, жекеменшік тіс клиникасына көріндік. Эльдар есімді стоматолог былай дейді: «Әрбір адам өзінің тісіне қамқор болуы керек. Ауырып, мазаны алмаса […]
ВИРУС, БАКТЕРИЯ, МИКРОБ, ПАРАЗИТ…
Жазда күн ұзақ, ауа температурасы жоғары. Той-томалақтың маусымы. Жұрттың көшеден тамақтануы да жиілейді. Балғын көкөніс, жеміс-жидек, қауын-дарбыз жеуге мүмкіндік көп. Адамдар жылдам әзірленетін, тез бүлінетін азықты да жиі пайдаланады. Табиғат аясына шығып демалады, суға шомылады. Осының бәрінде де тиісті сақтық шараларын есте ұстау керегін ұмытпаған абзал. Өйткені, мұндайда ішек инфекциясын жұқтырып алу мүмкіндігі жоғары болады. […]
«КӨГІЛДІР АЙДЫҢ» ӘСЕРІ ҚАНДАЙ?
Биылғы мамыр айы өзгеше астрономиялық құбылыс – Айдың бір айда екі мәрте толуымен ерекшеленейін деп тұр. Себебі бұл аспан денесінің толық фазалар циклі 29,6 тәулікке тең, яғни қолданыстағы күнтізбелік ай күндерінен аз. Ең қашық нүктесіне алыстайды Айдың төрт фазасы болатыны белгілі. Біріншісінде ай «туады», яғни көк жүзінде көрінеді, сосын толады да, біртіндеп «желініп» барып көрінбей […]









