Таяуда Сайрам ауданында бір жеткіншек қыздың құқық қорғау орындарына өз анасының үстінен шағымданғаны жөнінде естідік. Ата-анасы ажырасып, бала анасы жағында қалған болса керек. Қыз анасын «жағдайымызға қарамайды» деп кінәлаған көрінеді. Осы шағым негізінде жұмыс істегендер қызды арнайы интернатқа орналастыруды ұйғарған. Осылайша, әлгі жеткіншек қыз өзінің жағдайды қалай артық қыламын деп тыртық қылып алғанын аңғармай да […]
Метка: бала
Тас диірмен – нан қадірін ұқтырады
Бұл көне диірмен (келі) – әжемнің қолынан өткен, оның өмірімен сабақтасқан қасиетті мұра. Әжем мұны 83 жасқа дейін қолданған екен. Кезінде осы диірменмен дән тартып, отбасының қажетіне жаратып, маңдай термен келген астың қадірін білген. Оның сылдыраған үнімен бірге әжемнің қолының табы, маңдай тері, отбасының берекесі, сол дәуірдің тынысы сезіледі. Бүгінде қол диірменнің орнын заманауи техникалар […]
Бесікке бөленген бала сымбатты болады
Бесік – ұлттың ұясы. Қазақ бесігі бар үйде береке бар, нығмет бар, періште бар, құрмет бар» деп бекер айтпаған. Бұрнағы замандарда бесігі бар үйге төре де басын иіп кіретін болған екен. «Береке енсін десең есігіңе, Құрметпен қарайлағын бесігіңе» дейтін қазақ үшін бесік тек нәрестені жатқызатын орын ғана емес, ол – ұлттың рухы, тәрбиенің бастауы, ұрпаққа […]
Қалжа – тағам ғана емес, тәрбие институты
Қазақ халқының дәстүрлі мәдениетінде ұлттың өміршеңдігін сақтаған құндылықтардың бірі – ана мен балаға деген ерекше қамқорлық. Соның айқын көрінісі – қалжа беру дәстүрі. Көпшілік қалжаны босанған әйелге сойылатын қой деп қана түсінеді. Алайда этнографиялық тұрғыдан қарағанда, қалжа – жай ғана тағам емес, ол ана денсаулығын қалпына келтіруге, ұрпақтың амандығын қамтамасыз етуге бағытталған әлеуметтік әрі медициналық […]
«Ұят боладыны» үйретуден жалықпаңыз
Тыйым – халықтың ақыл-кеңес беріп, үлгі-өнеге көрсетудегі тәрбие құралдарының бірі. Ғұлама ғалым Әл-Фараби айтқан «Адамға бірінші білім емес, тәрбие берілуі керек, тәрбиесіз берілген білім – адамзаттың қас жауы» деген сөздеріне қазақтың тыйым сөздері толық мысал бола алады. «Қайық білмегенін кемеден сұрайды, халық білмегенін көнеден сұрайды» деген нақылды негізге алып, әжелерімізден естігенімізді оқырманға жеткізе білсек деген […]
Бала құқы – басты назарда
Балаларға, жасы кәмелетке толмағандарға қатысты бүгінде қоғамда түрлі келеңсіз жағдайлар жиі орын алуда. Оны болдырмау, алдын алу, ауыздықтау – тұтастай қоғам алдындағы маңызды міндет. Сол себепті де елімізде бала құқын қорғау күн тәртібінен түспейтін түйткілді тақырыптардың біріне айналған. Жақында Түркістан қаласында балалардың қауіпсіздігі мен олардың әл-ауқатын қамтамасыз ету, сондай-ақ сот тәжірибесінде бала құқықтарын қорғаудың заманауи […]
Ана сүтінің маңызы
апталығы – сәби денсаулығын қорғауға, ана сүтінің пайдасын түсіндіруге және қоғамның қолдауын күшейтуге арналған маңызды кезең. Бұл апталық нәресте өмірінің алғашқы күндерінен бастап дұрыс тамақтанудың негізін қалайды. Ана сүтінің маңызына тоқталар болсақ, ол иммунитет көзі, сәбиді түрлі жұқпалы аурулар мен инфекциялардан қорғайтын ерекше антиденелерге бай. Толыққанды даму: бала миының жұмысы, ас қорыту жүйесі және физикалық […]
САУ ҰРПАҚ – КЕМЕЛ КЕЛЕШЕК КЕПІЛІ
Репродуктивті денсаулықты сақтау дегеніміз — сау ұрпақты көбейту функциясын қалпына келтіруге және сақтауға көмектесетін шаралар. Мұндай шараларға мыналар жатады: салауатты өмір салтын ұстану және жаман әдеттерден бас тарту; жыныстық өмір ережелерін сақтау; жүйелі түрде тест тапсыру және жыныс жүйесінің саулығын бақылау; демалыс пен еңбек арақатынасын сақтау, стресстен аулақ болу және қалыпты психоэмоционалды күйде болу. «Денсаулық» […]
БЕСІК – ҰЛТТЫҢ ҰЛЫ МҰРАСЫ
Бесік – ұлттың тәрбиесі мен тағылымын, салт-дәстүрі мен дүниетанымын бойына жинаған қасиетті мұра. Сәбидің алғашқы ұясы болған бесік ғасырлар бойы қазақ отбасындағы береке мен тәрбиенің алтын арқауы болып келеді. «Ел боламын десең, бесігіңді түзе» деген қанатты сөздің астарында терең мән жатыр. Өйткені әрбір адамның мінезі мен болмысының қалыптасуы бесіктен басталады. Қазақ халқы бесікті қастерлеп, оны […]
Сәкен АБСАМАТОВ, Түркістан облысының кәмелетке толмағандардың істері жөніндегі мамандандырылған ауданаралық сотының судьясы:
АЖЫРАСПАС БҰРЫН ПСИХОЛОГТІҢ МІНДЕТТІ КЕҢЕСІНЕ ЖҮГІНСЕ ЕКЕН – Жылдың қай мезгілінде болмасын балалардың жеке бас қауіпсіздігі маңызды. Онымен отбасы мүшелері, мұғалімдер мен арнайы орган қызметкерлері айналысады. Ал бұл мақсатта сот саласы өз тарапынан қандай үлес қосуда? – Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев балалардың қауіпсіздігін қамтамасыз ету, олардың құқықтарын қорғау, әрбір баланың білім алуы, дамуы мен әл-ауқаты […]
